څنګه یوه خونه په لږ لګښت ګرمه وساتو: درزونه، پردې او دروازې
که تاسو دا ژمی یوازې یوه خونه ګرموئ، د هغې د ګرمولو ارزانه لار دا ده چې ګرمي ونه وځي: د دروازې او کړکۍ شاوخوا درزونه وتړئ، پردې سم ځړوئ، او د هغو خونو دروازې تړلې وساتئ چې هیڅوک پکې نه دي. دا پاڼه د انرژۍ د سپمولو عمومي لارښوونې یو ځای کوي، وايي چې شمیرې له کومه راغلي، او دا هم چې دا شمیرې څه نه وايي.
انځور: Haroon Safiلاندې لارښوونې له امریکا او کاناډا څخه دي، چېرته چې کورونه د افغانستان له ډېرو کورونو سره توپیر لري. موږ افغاني سرچینه او په افغان بازارونو کې د درزتړلو توکو بیه ونه موندله، نو بیه نه ورکوو. بنسټیز اصل (ګرم هوا له درزونو او شیشې څخه وځي) هرچېرې یو شان دی. د سپما اندازه توپیر لري.
خونه ولې ګرمي له لاسه ورکوي
انځور: Haroon Safi«کورنل کوآپرېټیو اکسټنشن» وايي چې په یوه عادي امریکايي کور کې ۲۵ تر ۳۵ سلنه ګرمي له کړکیو څخه وځي. یو پرت لرونکې شیشه د ښه عایق شوې دېوال په هماغه مساحت پرتله ۲۰ ځله ډېره ګرمي له لاسه ورکوي. د دې ضایع یوه برخه هغه سړه هوا ده چې د کړکۍ له شاوخوا درزونو راځي، او کالک (د درز ډکولو توکی) او د درز نوار یې کموي.
دروازې هم هوا تېروي. «ویرجینیا کوآپرېټیو اکسټنشن» حساب کوي چې د یوې عادي دروازې په څنډه کې د یو څلورمې انچ درز، پرته له درز نوار، د بهر خوا ته نږدې ۲۰ مربع انچه (نږدې ۱۳۰ مربع سانتيمتره) سوري په څېر دی. «بيسي هایډرو» وايي د ورودي دروازې شاوخوا د یو اتمې انچ درز کولای شي د یوې کوچنۍ نیمهپرانیستې کړکۍ په اندازه هوا تېره کړي.
لومړی ګام: درزونه ومومئ
دا کار په بادناک ورځ او د سړو شپو مخکې وکړئ. دا ازمایښتونه د ویرجینیا او د امریکا د انرژۍ وزارت په لارښودونو کې دي:
- د نازک کاغذ ازمایښت. یو نازک کاغذ د دروازې څنډې، د کړکۍ چوکاټ او هغه ځای ته ونیسئ چېرته چې نل یا تار له دېوال تېرېږي. که ولړزېد، هوا راځي.
- د کاغذ ازمایښت. دروازه په چوکاټ کې پر یوې نوټ یا د کاغذ پر یوې پټۍ وتړئ. که په اسانۍ راووځي، دروازه ښه نه تړل کېږي. (لارښودونه یو ډالري نوټ اخلي.)
- د رڼا ازمایښت. په شپه کې د دواړو خواوو څراغونه مړ کړئ. یو کس له دننه د تړلې دروازې د څنډې شاوخوا ټارچ ولګوي او بل له بهر وګوري. هغه رڼا چې ښکاري، درز دی.
- د لوګي ازمایښت. «بيسي هایډرو» د عود یوه لښته وړاندیز کوي: لوګی ښيي چې هوا له کومه ځای څخه حرکت کوي. دا له پردې څخه لیرې وساتئ.
دویم ګام: درزونه وتړئ
- متحرکې برخې (دروازې او پرانیستونکې کړکۍ): د درز نوار ولګوئ. د انرژۍ وزارت لارښود وايي زوړ نوار لیرې کړئ، سطحه په صابوني اوبو پاکه کړئ، وچه شي، بیا نوی نوار په اندازه پرې کړئ او کلک یې ونیسئ. بیا دروازه یا کړکۍ وتړئ: باید ښه کېني. «ویرجینیا اکسټنشن» د دروازې لاندې درز لپاره لاندیني نوار (door sweep) هم یادوي.
- ثابت درزونه تر نږدې یو څلورمې انچ (د بېلګې په توګه د چوکاټ شاوخوا): په کالک یې ډک کړئ، پر پاکه او وچه سطحه، په یوه دوامداره کربن. د لویو درزونو لپاره «ویرجینیا اکسټنشن» وايي لومړی د فوم توکی ننه کړئ، بیا کالک ولګوئ.
- چېرته چې د کړکۍ دوه پلې یو بل ته رسېږي: د انرژۍ وزارت لارښود د پټيکې رسۍ (putty) چې لیرې کېدای شي، د ژمي لپاره وړاندیز کوي. وروسته وګورئ چې د کړکۍ کلک کار کوي.
دا ټول ارزانه کارونه دي، او کورنل کالک او د درز نوار «ډېر ګټور» بولي او د کړکیو لپاره د پیسو لګولو دمخه لومړی ګام.
درېیم ګام: پردې، په سمه توګه
د کورنل پاڼه پوښونه سره پرتله کوي، او شمیرې یې د یوې شیشې لرونکو کړکیو لپاره دي:
- عادي پرده چې سست ځړول شوې: تر ۱۰ سلنې ډېره ګرمي نه ساتي. ګرمه هوا د پردې شاته ځي، له شیشې سړېږي او خونې ته راښکته کېږي.
- استر لرونکې پرده چې تړلې ځړول شي: تر ۲۵ سلنې. باید له پاسه تړلې وي، د کړکۍ لبې یا فرش ته ورسېږي، له دواړو خواوو وتړل شي او په منځ کې شاوخوا څلور انچه (۱۰ سانتيمتره) یو پر بل پرېوځي. کورنل وايي د ځړولو طریقه د ټوکر له ډول څخه مهمه ده، خو ټوکر باید لږ هوا تېره کړي، او جلا استر مرسته کوي.
- غلتونکې پرده (رولر) چې د کړکۍ د چوکاټ دننه نصب شي، په دواړو غاړو کې تر یو څلورمې انچ لږ درز سره او د کړکۍ لبې ته رسېدلې: نږدې ۲۷ سلنه. د غاړو ریلونو سره، نږدې ۴۵ سلنه.
- رولر او تړلې پرده یو ځای: نږدې ۴۰ سلنه.
دوې عادتونه په ټولو سرچینو کې راغلي. شپه پردې وکاږئ («بيسي هایډرو» زیاتوي: په ورېځنیو ورځو کې هم). او په هغې کړکۍ کې چې لمر ورځي، ورځ پرده پرانیزئ چې لمر خونه ګرمه کړي، بیا د ماښام مهال یې وتړئ (کورنل).
څلورم ګام: نورې خونې وتړئ
د «بيسي هایډرو» سپارښتنه ساده ده: د هغو خونو دروازې وتړئ چې هیڅوک پکې نه دي، چې یوازې هغه خونې ګرمې کړئ چې خلک پکې دي. دا هم وايي چې په هغه سړه فرش چې تاسو پکې ناست یاست، یو ضخیم قالین واچوئ، او وړۍ تر ټولو ښه ده. دا دوې سپارښتنې شمیرې نه لري. دا د یوې بریښنا شرکت عادي پوهه ده، نه د اندازهکولو پایله.
که په خونه کې بخاري وي
تنګه خونه خوندي خونه نه ده. په تړلې خونه کې د ګاز، ډبرو سکرو او چارکول سوځېدل کاربن مونوکسایډ جوړوي، چې نه لیدل کېږي او نه بوی لري.
د امریکا «د ناروغیو د کنټرول او مخنیوي مرکز» (CDC) وايي: هیڅکله کور په ګاز تنور مه ګرموئ؛ هیڅکله په کور کې سکاره مه سوځوئ؛ د لاس وړونکې کمپ ګاز بخاري یا بېلمبې کیمیاوي بخاري په کور کې مه کاروئ؛ لوګيتیر هر کال وګورئ یا پاک کړئ؛ او د خوب ځای ته نږدې د بیټرۍ لرونکی کاربن مونوکسایډ الارم کېږدئ. مخکې له دې چې بخاري لرونکې خونه وتړئ، دا ژمی په خوندیتوب سره څنګه ګرم پاتې شو ولولئ او یوه کړکۍ لږه پرانیستې وساتئ.
انځور: Todd Huffman from Phoenix, AZ · CC BY 2.0د سون توکو د بیې لپاره د لرګیو، ډبرو سکرو او ګاز اخیستل او د رارسېدونکو سړو شپو لپاره د هوا پاڼه وګورئ. بېړني حالت کې بېړني شمېرې وګورئ.
د یوې ناسمې شمېرې راپور
نورې لیکنې
انځور: Haroon Safi
په ژمي کې د افغانستان په غرنیو سړکونو کې د واورې ښوېدو پر وړاندې خوندیتوبکه غرنی سړک د واورې له امله تړلی وي، صبر وکړئ. که په سړک یاست او واوره راښويې شي، انجن مړ کړئ، په موټر کې پاتې شئ او د مرستې انتظار وکړئ. ډېره برخه یې د سفر د…
انځور: Qasim Mirzaie
سپوږمیزې میاشتې او په افغانستان کې د نن سپوږمیز نېټهسپوږمیز کال دولس میاشتې لري، له محرم تر ذوالحجې، او هره میاشت د نوې سپوږمۍ په لیدلو پیلېږي، نه په یوه ټاکلې نېټه. د رجب ۱۴۴۸ پيل د ۱۴۰۵ کال د لیندۍ په ۱۹ (۲۰۲۶…
انځور: Qasim Mirzaie
په افغانستان کې تر ټولو لنډه ورځ: د ۱۴۰۵ کال د مرغومي په لومړۍ د لمر ختل او لوېدلپه افغانستان کې د کال تر ټولو لنډه ورځ د ۱۴۰۵ کال د مرغومي لومړۍ ده، چې د ۲۰۲۶ کال له دسمبر ۲۲ سره برابره ده. په کابل کې لمر ۰۶:۵۶ ختلی او ۱۶:۴۷ لوېږي، نو ورځ…